Burgemeestersontbijt 2026

Fijn dat u deelneemt aan het Burgemeestersontbijt!

Wat mooi dat u met uw gemeente deelneemt aan het Burgemeestersontbijt. Een inspirerend moment om samen met kinderen stil te staan bij gezond en duurzaam eten én kennis te maken met de mogelijkheden van voedseleducatie.

Gezond en duurzaam eten zou vanzelfsprekend moeten zijn voor ieder kind. Toch is dat nog niet altijd het geval. Als gemeente kunt u een belangrijke bijdrage leveren aan een omgeving waarin kinderen en jongeren ontdekken waar hun eten vandaan komt en leren bewuste keuzes te maken.

Voedseleducatie: een instrument voor groene en gezonde gemeenten

Voedseleducatie gaat verder dan leren wat gezond eten is. Door te ervaren, ontdekken en doen, raken kinderen en jongeren vertrouwd met voedsel en alles wat daarmee samenhangt.

Daarmee draagt voedseleducatie bij aan verschillende maatschappelijke opgaven, zoals gezondheid en preventie, kansengelijkheid, duurzaamheid, klimaat, natuur en biodiversiteit. Ook activiteiten als koken, buiten leren en moestuinieren kunnen bijdragen aan sociale verbinding, welzijn en zelfvertrouwen.

Zo krijgen kinderen en jongeren, ongeacht hun achtergrond of thuissituatie, de kans om kennis en vaardigheden op te doen. Tegelijkertijd groeit hun begrip van de relatie tussen voedsel, gezondheid, natuur en de wereld om hen heen. Daarom is voedseleducatie een waardevol instrument voor gemeenten die werken aan een groene, gezonde en toekomstbestendige leefomgeving.

Welke rol kan uw gemeente spelen?

U hoeft als gemeente niet zelf voedseleducatie te organiseren. Juist vanuit uw rol als verbinder, aanjager en facilitator kunt u veel betekenen. Zo kunt u bijvoorbeeld:

  • Voedseleducatie verbinden aan gemeentelijk beleid, zoals gezondheidsbeleid, preventie, onderwijs, duurzaamheid, natuur of kansengelijkheid.
  • Lokale partijen bij elkaar brengen, bijvoorbeeld scholen, kinderopvang, GGD, JOGG, natuur- en milieueducatie, boeren, ondernemers en maatschappelijke organisaties.
  • Scholen en kinderopvang stimuleren om met voedseleducatie aan de slag te gaan en hen wijzen op bestaand aanbod en financieringsmogelijkheden.
  • Lokale initiatieven ondersteunen, bijvoorbeeld een schooltuin, voedselbosje, kookactiviteiten of een bezoek aan een lokale voedselproducent.
  • Samenwerking in de regio versterken, zodat scholen gemakkelijker gebruik kunnen maken van lokale kennis, aanbieders en voorzieningen.
  • Voedseleducatie onderdeel maken van bestaande programma’s en opgaven, zodat het niet afhankelijk is van eenmalige projecten, maar kan bijdragen aan doelen die de gemeente al heeft.

Op die manier hoeft voedseleducatie geen nieuw en los beleidsterrein te zijn. Het kan juist een praktische manier zijn om bestaande ambities zichtbaar en beleefbaar te maken.

In Brabant zijn gemeenten al volop in beweging

In Brabant wordt al op verschillende plekken geïnvesteerd in voedseleducatie. Binnen de Regio Deals in West-Brabant en Noordoost-Brabant werken gemeenten, onderwijs en regionale partners samen aan programma’s die kinderen en jongeren meer in aanraking brengen met gezond en duurzaam voedsel.

West-Brabant: ondersteuning voor basisscholen

In West-Brabant wordt de komende jaren vanuit de Regio Deal ingezet op extra ondersteuning voor basisscholen. Lokale netwerken en aanbieders worden geschoold en verbonden met scholen, zodat zij gemakkelijker gebruik kunnen maken van activiteiten en expertise rondom voedseleducatie. Zo versterken we een regionaal netwerk waarin scholen niet alles zelf hoeven te organiseren, maar kunnen aansluiten bij lokale mogelijkheden.

Noordoost-Brabant: van basisschool tot voortgezet onderwijs

Ook in Noordoost-Brabant is de afgelopen jaren veel ervaring opgedaan. Vanuit de Regio Deal Noordoost-Brabant kregen scholen ondersteuning om praktisch met voedseleducatie aan de slag te gaan. Een mooi voorbeeld is Smikkelen van eetbaar groen, waarbij ongeveer 100 basisscholen in de regio werkten met moestuinen, voedselbosjes, kookactiviteiten en lokale ondernemers. Leerlingen gingen bijvoorbeeld op bezoek bij voedselproducenten en ontdekten hoe voedsel groeit en wordt geproduceerd. En maar liefst 40 scholen startten met moestuinieren en hier twee jaar later nog steeds actief mee zijn.

Ook voor het voortgezet onderwijs is er inmiddels passend aanbod. Scholen kunnen inspiratie en activiteiten vinden rond thema’s als gezonde voeding, voedselproductie, voedselverspilling en duurzaamheid. Bekijk bijvoorbeeld de Menukaart Voedselwijs VO Noordoost-Brabant.

Ook in uw gemeente aan de slag?

Het Burgemeestersontbijt kan een mooi begin zijn van een volgende stap. Misschien zijn er binnen uw gemeente al scholen, lokale aanbieders of initiatieven actief. Of misschien liggen er kansen om voedseleducatie te verbinden aan bestaande ambities op het gebied van gezondheid, preventie, onderwijs, duurzaamheid of natuur. De Brabantse Makelaars Jong Leren Eten denken graag met u mee. Zij kennen het regionale netwerk, brengen partijen bij elkaar en helpen u om te verkennen welke mogelijkheden er in uw gemeente zijn.

Neem gerust contact op met:

Simone Luijten
GGD West-Brabant
s.luijten@ggdwestbrabant.nl
06 34564161

Marieke Dekker
IVN Natuureducatie
m.dekker@ivn.nl

Samen kunnen we ervoor zorgen dat meer kinderen en jongeren de kans krijgen om te ontdekken waar hun eten vandaan komt en welke invloed voedsel heeft op hun gezondheid en de wereld om hen heen.